Klasyfikacja sportów: jak można je dzielić?

13 Listopad, 2019
 

Klasyfikacja sportów to kwestia, do której można podchodzić od wielu stron. Można na przykład dokonać klasyfikacji ze względu na liczbę uczestników, miejsce uprawiania sportu, a nawet potrzebny sprzęt.

Istnieje wiele sposobów na klasyfikację różnych dyscyplin sportowych, które istnieją na całym świecie. Sporty dzieli się ze względu na liczbę osób biorących w nich udział, porę roku, lub też sprzęt konieczny do ich uprawiania.

W dzisiejszym artykule pokażemy, jak wygląda klasyfikacja sportów na poziomie międzynarodowym.

Istnienie klasyfikacji sportów nie oznacza, że dana dyscyplina jest zaliczana tylko do jednej grupy. Sporty dzielimy zazwyczaj na trzy duże grupy: ze względu na liczbę uczestników, porę roku, w której są uprawiane, i sprzęt.

Klasyfikacja sportów ze względu na liczbę uczestników

1. Sporty indywidualne

Tak jak sugeruje nagłówek, w sportach indywidualnych biorą udział pojedynczy sportowcy. Jedne z najpopularniejszych przykładów to gimnastyka artystyczna i lekkoatletyka. Jednak istnieją także inne dyscypliny, w których w szranki stają pojedyncze osoby: judo, tenis lub boks.

2. Sporty drużynowe

W przeciwieństwie do sportów indywidualnych, sporty drużynowe są uprawiane przez grupy sportowców. Mogą to być pary, jak podczas gry w debla, badmintona, tenisa stołowego lub siatkówkę plażową. Jednak drużyny mogą być także większe, jak w przypadku gry w piłkę nożną, rugby, koszykówkę, siatkówkę, piłkę ręczną itp.

Klasyfikacja sportów ze względu na sezon lub miejsce uprawiania

 

3. Sporty letnie

Sporty letnie są rozgrywane w trakcie gorących miesięcy, zazwyczaj pod gołym niebem. Zaliczamy do nich między innymi lekkoatletykę, jazdę na rowerze, pływanie na otwartych wodach, żeglarstwo, kajakarstwo itp.

Kobiety grające w siatkówkę plażową

Często nazywa się je sportami „outdoor” lub „sportami uprawianymi na świeżym powietrzu”.

4. Sporty zimowe

Sporty zimowe uprawia się na śniegu lub lodzie. Nic dziwnego, że są charakterystyczne dla miesięcy zimowych, a przynajmniej wymagają dostępu do sztucznego lodowiska lub stoku.

Większość z nich to dyscypliny w Zimowych Igrzyskach Olimpijskich, na przykład łyżwiarstwo, jazda na snowboardzie, saneczkarstwo, narciarstwo, łyżwiarstwo szybkie czy hokej na lodzie.

5. Sporty halowe

Sporty halowe są uprawiane w zamkniętych pomieszczeniach. Chociaż większość z nich wymyślono, aby grać w nie w zimowe miesiące, to są rozgrywane przez cały rok. Do sportów halowych, nazywanych także „indoor”, zaliczamy koszykówkę, halówkę, siatkówkę, boks i tenis stołowy.

Klasyfikacja sportów ze względu na sprzęt

6. Sporty z piłką

Kolejny podział sportów dokonuje się biorąc pod uwagę sprzęt używany do ich uprawiania. W sportach piłkarskich piłka może mieć różne rozmiary i kształty.

 

To najpopularniejszy rodzaj sportów na świecie. Zaliczamy do nich piłkę nożną, baseball, rugby, tenisa, piłkę ręczną, siatkówkę, koszykówkę, pelotę, softball i badmintona.

7. Sporty walki

W sportach walki ściera się dwóch sportowców, każdy z innej drużyny. Uczestnicy starają się powalić przeciwnika lub uderzyć go w stylu adekwatnym dla danej dyscypliny. Do sportów walki zaliczamy boks, muay thai, szermierkę, judo, taekwondo i aikido.

8. Motosporty

Motosporty uprawia się na maszynach z silnikiem. Zaliczamy do nich wyścigi samochodów, motocykli i łodzi. Każda dyscyplina ma kilka podkategorii, na przykład rally, motocross, enduro, rajdy itp.

9. Sporty wodne

Sporty wodne to termin, którym określa się dużą grupę zróżnicowanych sportów, które uprawia się w wodzie (pływanie, nurkowanie, pływanie synchroniczne, pływanie w otwartych wodach, water polo), na wodzie (kajakarstwo, żeglarstwo, surfing, wioślarstwo, jazda na nartach wodnych, kitesurfing) lub pod wodą (snurkowanie i nurkowanie z butlą tlenową).

10. Sporty powietrzne

W sportach powietrznych przestrzeń do akrobacji stanowi samo niebo. W tej kategorii znajdziesz skoki ze spadochronem, modelarstwo lotnicze i paralotniarstwo.

Kobieta i mężczyzna skaczący na spadochronie - klasyfikacja sportów
 

11. Sporty ślizgowe

Następny rodzaj sportów to te polegające na wykonywaniu ślizgów. Sportowcy muszą sprawić, by ich ciało poruszało się po powierzchni. Przykłady takich sportów to narciarstwo, bobsleje, skeleton czy saneczkarstwo.

Sporty uprawiane na torach stadionu

Kolejny sposób klasyfikacji bierze pod uwagę miejsce, w którym atleci uprawiają sport. Sporty torowe to głównie dyscypliny lekkoatletyczne (wyścigi, maratony, biegi z przeszkodami, skoki o tyczce, skoki w dal, rzut dyskiem) oraz inne, na przykład wyścigi rowerowe.

Jak już wspomnieliśmy, sporty mogą należeć do kilku różnych kategorii jednocześnie. Aby zacząć je porządkować, powinno się znaleźć wspólny czynnik dla każdej grupy. Jaka kategoria sportów jest według Ciebie najciekawsza?

 
  • McGarry, T., Anderson, D. I., Wallace, S. A., Hughes, M. D., & Franks, I. M. (2002). Sport competition as a dynamical self-organizing system. Journal of Sports Sciences. https://doi.org/10.1080/026404102320675620