Vigoreksi: Sürekli Egzersiz Yapma Takıntısı

10 Eylül, 2020
Mükemmel olmaya çalışma ve mevcut fiziksel durumdan ya da yapılan ilerlemeden tatmin olmama saplantısı bir sorun olabilir.

Vigoreksi, doktorlar tarafından henüz bir hastalık olarak kabul edilmemiş olsa da, bireyler arasında çok yaygın olan gerçek bir hastalıktır. Bu duruma sahip olan bireyler, mükemmel bir görünüme ya da çok iyi bir fiziksel duruma sahip olduklarında bile kendilerini olduklarından daha kötü bir durumda olarak algılarlar.

Ne yazık ki, fiziksel egzersiz uygulaması birçok şekilde olabilir ve sağlıksız ya da bireye hasar verecek seviyelere de ulaşabilir. Genellikle kilo verme ya da daha belirgin ve tanımlı kaslara sahip olma arzusu ile gelen baskı hissinden sonra tetiklenebilir. Bu anlamda vigoreksi’nin, aşırı egzersiz yapma süreleri ve ayrıca kötü beslenme planları takip etme gibi anlamlara geldiği söylenebilir.

‘Mükemmel’ bir vücut arayışı, çoğu insan için ortak bir şeydir. Bununla birlikte, öz imge çarpıtıldığında ve beden kültü mutsuzluk, moral bozukluğu ve sürekli tatminsizlikten başka bir şey getirmediğinde, bir sorun var demektir.

Örneğin ağırlıklarla fiziksel bir antrenmanı sürdürmek, ölçülü olduğu sürece çok olumlu ve faydalı bir şey olabilir. Vücudun asla yeterince ‘çalışılmadığı’ ve hatta ‘gelişmediği’ fikrine takıntılı olmak, hiç de uygun ya da sağlıklı bir davranış değildir.

Vigoreksi adı verilen bir bozukluk

kaslar

Psikolojide vigoreksi, ‘ters anoreksiya nervoza’ ya da ‘Adonis kompleksi’ olarak da bilinir.

Bununla birlikte, vigoreksinin tanımlanması söz konusu olduğunda, bireyin vücudunun yeterince gelişmediğini ve birçok önlemin ne kadar şiddetli ve zararlı olduğunu hesaba katmadan sürekli kendi dış görünüşü üzerinde çalışması gerektiğini düşünmesine neden olan takıntılı bir fikir olduğu söylenebilir.

Unutulmamalıdır ki, bu bozukluğun insanları cinsiyeti ne olursa olsun etkileyebileceği doğru olmakla birlikte erkekleri genel olarak daha sık etkilediği gözlemlenmiştir.

Ve bu bozukluğun kesin nedenleri bilinmemekle birlikte, diğer sorunların yanı sıra düşük benlik saygısı, gizli depresyon, kronik stres gibi bazı olası nedenleri vardır.

Bu hastalık kendini nasıl belli ediyor?

Vigoreksi’den muzdarip olan insanlar, fiziksel egzersiz yapmak adına gerçek önceliklerini bir kenara bırakabilirler. Egzersiz yapmak hayatlarının merkezi haline gelir ve bu açıkça yaşam tarzlarını değiştirir ve elbette ilişkilerine de zarar verir.

Kişinin mevcut görünümünden, takviyelerin ve kas yapıcı ürünlerin aşırı tüketilmesinden, steroidlerin ve diğer maddelerin kötüye kullanılmasından ve vücut büyüklüğünü ve kaslarının diğer sporcularla

sürekli olarak karşılaştırılmasından memnun olmamak, bir kişinin vigoreksiyadan muzdarip olabileceğinin bazı açık işaretleridir.

takviye

Anoreksiyanın aksine, vigoreksiyadan muzdarip olanlar, çok küçük ve kısa olduklarını ve ne pahasına olursa olsun bu duruma karşı savaşmaları gerektiğini düşünürler. Bununla birlikte, görünüşlerinden tatminsizlik, vücut üzerinde kontrol sahibi olma arzusu, öz imgede bozulma ve takıntılı davranışlar, iştahsızlık gibi bozukluklar da daha önce belirtilen bu hastalık ile meydana gelen faktörlere benzerdir.

Bu hastalıktan genel olarak kimler etkilenir?

Ne yazık ki, sporcular bu tür rahatsızlıkları geliştirmeye özellikle yatkındır. Sadece fiziksel egzersizlerin getirdiği talepler nedeniyle değil, aynı zamanda hem sosyal ağların içinde hem de bu ağların dışında bedenin kültünü oluşturan sosyal olarak kabul edilmiş fikirler dizisi nedeniyle meydana gelir ve diğer yeme bozukluklarında olduğu gibi, bu iki değişken durumu bir kısır döngüye dönüştürür.

Tanıması kolay olmayan bir hastalık

kaslar

İlk bakışta, vigoreksinin fark edilmesi ve tanınması o kadar kolay değildir, çünkü bu hatalıktan muzdarip olan insanlar hasta ya da zayıf görünmezler. Aksine çok güzel ve sağlıklı görünürler; ama görünüşte sağlıklı olan bu dış görünüşün altında göremediğimiz birçok olumsuz duygu ve fikir yatıyor olabilir.

Ek olarak, bu duruma sahip bireyler bir problem olduğunu çok nadir kabul ettikleri için vigoreksiyalı bir kişiye yardım etmek de çok zor bir hal alabilir. Bununla birlikte, uygun bir multidisipliner yaklaşımla bunu yapmak mümkündür.

Hayattaki her şey gibi spor ve beslenmede dengenin de kritik olduğunu unutmamak önemlidir. Bir hedefe ulaşırken aşırıya gitmenin fayda sağlayacağı düşüncesi asla doğru ve sağlıklı bir düşünce değildir. Ne pahasına olursa olsun, kendinize çok iyi bakıyor olmanız hiç sorun değil, ama mükemmel olma konusunda takıntılı olup kendinize sağlık sorunlarına yol açacak seviyede yüklenmemek şartıyla.

  • Serna de Pedro, I. (2004). Anorexia y vigorexia. Retrieved from http://sfx.uoc.edu/uoc?url_ver=Z39.88-2004&rft_val_fmt=info:ofi/fmt:kev:mtx:article&genre=article&spage=3&atitle=Anorexia+y+vigorexia&title=Monografías+de+psiquiatría&issn=0214-4220&aufirst=Inmaculada+de+la&issue=2&volume=16&rfr_id=info:sid/dialnet:articulos&epage=15&date=2004&aulast=Serna+de+Pedro
  • Muñoz Sánchez, R., & Martínez Moreno, A. (2007). Ortorexia y vigorexia: ¿nuevos trastornos de la conducta alimentaria? Trastornos de La Conducta Alimentaria5(5), 457–482. https://doi.org/10.1016/S0211-3449(07)74692-1
  • Camargo, T. P. P. D., Costa, S. P. V. D., Uzunian, L. G., & Viebig, R. F. (2008). Vigorexia: revisão dos aspectos atuais deste distúrbio de imagem corporal. Revista Brasileira de Psicologia Do Esporte2(1981–9145), 01–15. Retrieved from http://pepsic.bvsalud.org/scielo.php?script=sci_arttext&pid=S1981-91452008000100003&lng=pt&nrm=iso&tlng=pt