Geweld in de sport: hoe ga je dat tegen?

25 april, 2020
Geweld in de sport komt vaker voor dan je denkt. De grote vraag is, doet de sportwereld genoeg om de confrontatie te vermijden? Bestaat er een formule om geweld in de sport te bestrijden?

In dit artikel hebben we het over geweld in de sport. In de afgelopen decennia is sport gebruikt als een stimulans om het aantal conflicten in de samenleving te verminderen.

Geweld in de professionele sport brengt echter zeer ernstig extremistisch gedrag aan het licht.  Elke dag zijn we getuige van extreem fanatisme, hooliganisme, schade aan eigendommen en helaas, soms zelfs sterfgevallen. Dit is vaak het gevolg van geweld in de sport.

Zoals in elke sector van het leven is geweld multidirectioneel. Dit betekent dat het een fenomeen is dat overal vandaan kan komen. Als we het internet doorzoeken, dan kunnen we honderden gewelddadige gebeurtenissen zien waaraan veel mensen uit de sportwereld hebben deelgenomen:

  • Sporters
  • Coaches
  • Supporters

Bij bijna alle sporten is geweld strafbaar

In tegenstelling tot andere problemen zoals racisme is gewelddadig gedrag in de sport in bijna alle disciplines strafbaar. De concurrentieregels die alle partijen gerespecteerd worden is wat een fysieke activiteit namelijk tot een sport maakt. Bijna alle sporten onderschrijven de illegaliteit van geweld onder tegenstanders of toeschouwers.

Sporten zoals boksen en gemengde vechtsporten hebben regels: in deze sporten bestaan er zeer afgebakende grenzen tussen het meedoen en het verwonden van de tegenstander. Alle contactsporten hebben regels wat betreft gewelddadige acties die verboden zijn. Duidelijke voorbeelden hiervan zijn sporten zoals:

  • Voetbal
  • Honkbal of softbal
  • Basketbal

Toch gebeurt het regelmatig dat veel atleten, coaches en fans het tijdens de wedstrijden met elkaar aan de stok krijgen.

Geweld in de sport is slecht

In sporten als voetbal en ijshockey bestaan er overtredingen en straffen voor wangedrag om het spel eerlijk en onder controle te houden.

In de praktijk, en ondanks deze disciplinaire acties, zien we toch altijd gewelddadige handelingen, dit komt omdat de beoefenaars mensen zijn met emoties. Zoals bij elke mens, verliezen atleten soms de controle, raken gefrustreerd en vallen hun tegenstander aan.

De verantwoordelijkheid van toeschouwers

Voetbal en honkbal staan bekend om het hebben van grote aantallen fans. Tijdens wedstrijden vindt er vaak geweld plaats tussen de toeschouwers. Dit is meestal te wijten aan fanatisme en de rivaliteit tussen sportteams.

Misschien is voetbal wel het grootste voorbeeld van hoe gevaarlijk geweld in de sport kan zijn. Hooligans zijn verspreid over alle continenten en vormen een groot probleem. Hooligans zijn in het bijzonder vaak betrokken bij extreem geweld, waaronder:

  • Rellen
  • Vechtpartijen
  • Straatgevechten

Paradoxaal genoeg kent voetbal de strengste regels tegen gewelddadige handelingen die er bestaan. Kijk maar eens naar het reglement en de protocollen van de FIFA, de internationale instelling die het internationale voetbal reguleert.

Spelers kunnen zware en lange straffen krijgen, afhankelijk van de ernst van de gepleegde agressie. Er bestaan ook straffen voor teams en stadions waar gewelddadige incidenten onder fanatiekelingen plaatsvinden.

Bevoegdheden van de overheid rond geweld in de sport

Geweld in de sport kent kwesties met betrekking tot de openbare veiligheid en er is meestal sprake van overtreding van de wet. Daarom zorgen overheidsinstanties ervoor dat er meestal een aantal politieagenten bij sportevenementen assisteren. Deze agenten handhaven de wet en voorkomen conflicten.

De Argentijnse voetbalcompetitie is een berucht geval van zulks overheidsbeleid. In dit Zuid-Amerikaanse land is sportgeweld een nationaal probleem. Daarom heeft de regering een anti-geweldregeling in het leven geroepen.

Helaas heeft deze verordening tot nu toe geleid tot uiteenlopende resultaten. In Argentinië is er, net als in de rest van de wereld, sprake van een vermenging van de rivaliteit tussen fanatici met andere verschillen op bepaalde gebieden, zoals:

  • Sociaal
  • Politiek
  • Economisch

Het laatste belangrijke geval van geweld in de sport was de finale van de Copa Libertadores 2018 tussen Boca Juniors en River Plate. Bij die gelegenheid vonden er ernstige aanvallen door de fans op de spelers plaats.

Fans tijdens een voetbalwedstrijd

Geweld in de sport en de uitdagingen van de toekomst

Naarmate de maatschappij evolueert, evolueert ook de manier waarop geweld voorkomt. Daarom passen sportinstellingen zich aan de nieuwe realiteit aan door hun regelgeving te hervormen. Net zoals in het voetbal, waar de FIFA haar reglement voortdurend aanpast, zijn alle sporten onderworpen aan het actualiseren van hun gedragscodes.

De moderne tijd betekent ook dat er nieuwe mogelijkheden zijn waar men rekening mee moet houden. Zo zijn er bijvoorbeeld de afgelopen jaren terroristische dreigingen geweest rond wereldwijde sportevenementen. Dit heeft regeringen en sportautoriteiten gedwongen om hun inspanningen op het gebied van de veiligheid te verdubbelen.

Op dit moment is de belangrijkste te nemen maatregel het stimuleren van een anti-gewelddadige cultuur. Sancties en educatieve campagnes blijven de belangrijkste instrumenten van de sport in de strijd tegen agressie. 

  • Ángel Gómez. UNED. 2007. Violencia en el deporte. Extraído de: https://www2.uned.es/472074/papers/Gomez_(2007).pdf
  • Helio Carpintero. R.A. de Ciencias Morales y Políticas. Psicología y violencia del deporte en España. Extraído de: http://www.racmyp.es/R/racmyp/docs/anales/A95/A95-12.pdf